Дали сте опседнати со здрава храна (и зошто ова може да биде проблем)?

Орторексија претставува опсесија со здрава храна до тој степен, што има влијание врз секојдневието, па дури и менталното здравје. Благодарение на притисокот од социјалните мрежи и делењето на храната на само „добра“ и „лоша“, овој проблем станува сè почест.

Со информациите што ни се достапни денес поради напредокот на науката и поради интернетот, се чини дека луѓето сега водат сметка за начинот на исхрана како никогаш претходно.

Насекаде гледаме и читаме совети за здрава храна, слабеење, суплементи и слично и ова е навистина добро, барем донекаде.

Од една страна, навистина си правиме добро што стануваме посвесни за храната што ја внесуваме. Но, од друга, се јавува проблем – опсесија со здрава храна која некои експерти веќе ја опишуваат како вид нарушување во исхраната.

А, постои и збор за оваа појава – орторексија.

Кога социјалните мрежи ни се единствен извор на информација, може да биде тешко да одредиме што навистина е добро за нас, особено кога е во прашање начинот на исхрана.

Инстаграм и ТикТок веќе се преплавени со видеа во кои инфлуенсерите ја делат храната само на „добра“ и „лоша“ и ги мотивираат своите следбеници да ја избегнуваат онаа „лошата“ по секоја цена.

Како што спомнавме, нема ништо лошо во здравиот на чин на исхрана, но со притисокот од социјалните мрежи, ова може да се претвори во опсесија, поточно орторексија.

За HugffPost, двајца нутриционисти велат дека очекуваат орторексијата наскоро да стане и официјална дијагноза, како анорексијата или булимијата.

„Ова е супклиничко нарушување, што значи не е нешто што има клиничка дијагноза, но експертите го препознаваат.

Орторексијата може да биде категоризирана како преокупација со здрава исхрана и опсесија со тоа колку е ’чиста‘ храната што се јаде. Ова е опсесија што некои ја гледаат како правилен, здрав начин на исхрана“.

Па, како да познаете дали страдате од опсесија со здрава храна?

Си ограничувате премногу намирници

Нутриционистите велат дека орторексијата може да наликуваа и на анорексија, односно луѓето да бидат премногу рестриктивни – да избегнуваат цели групи храна и да се чувствуваат анксиозно ако мислат дека изеле нешто нездраво.

И, сето ова без препорака од лекар или поради некоја здравствена состојба.

На пример, може да мислат дека е „грев“ да изедат оброк со бел ориз бидејќи само интегралниот е „здрав“.

Опсесијата со здрава храна ви создава пречка во социјалниот живот

Фокусот на здрава храна дефинитивно ги преминува границите на нормата штом веќе има влијание врз вашиот социјален живот и секојдневието.

На пример, можеби откажувате планови за излегување бидејќи пријателите договориле средба во ресторан каде што нема „здрава“ опција каква што си замислувате вие.

„Во овој случај веќе не сте загрижени за здравата храна, туку повеќе сте опседнати до тој степен, што ова станува дел од вашата личност“.

Минувате многу време анализирајќи состојки

Нормално е да ги проверувате состојките на храната што ја купувате, особено ако имате алергија, не јадете храна од животинско потекло или нешто слично.

Но, кај лицата со орторексија ова проверување е компулсивно, односно можат да заглават со часови во продавница за да можат да ја пребараат буквално секоја состојка.

Секако, сето ова е придружено со страв дека ќе купат нешто со скришна нездрава состојка.

Чувствувате вина или анксиозност ако ги прекршите вашите правила

Дури и експертите советуваат дека е во ред повремено и да изедете нешто „нездраво“.

На пример, многу е полесно да ослабите ако еднаш-двапати неделно си дозволите некоја нездрава храна, отколку да си забранувате сè и во момент на слабост да се прејадете.

„Границата се преминува кога постојано мислите на тоа да се храните здраво.

Ако се чувствувате анксиозно, нервозно ако изедете нешто ’погрешно‘, а ова ви се случува многу често, можеби станувате опседнати со здрава храна“.

Што да преземете ако станувате опседнати со здрава храна?

Добро би било да разговарате со експерт, како нутриционист или психолог, кој ќе ви помогне да утврдите дали навистина имате опсесија со здрава храна.

Важно е да знаете дека здравата исхрана е процес што трае цел живот и не треба да биде совршен. Односно, наместо да се фокусирате на тоа дали секоја храна што ја јадете е здрава или „чиста“, обрнете внимание на тоа да се храните разновидно.

Запрашајте се дали јадете доволно разни намирници, дали внесувате од сите хранливи состојки…

Ако опсесијата ви е проблем, препорачливо е и да се дистанцирате од совети на интернет и да ги слушате советите на експертите.

Спирова С. | Црнобело